De zomervakantie. Voor de één een zucht van verlichting, voor de ander een wervelwind van prikkels, plannen en pubergedrag. Als je puber een milde vorm van autisme heeft – ook wel autismespectrumstoornis of ASS genoemd – kan die vakantieperiode een hele uitdaging zijn. Voor jou, maar zeker ook voor je puber zelf.
Waarom vakantie niet altijd als vakantie voelt
Waar andere jongeren uitkijken naar “niks hoeven”, “lang uitslapen” en “op avontuur gaan”, kan dat voor een puber met autisme juist enorm overweldigend zijn. Hun brein is ingesteld op structuur, duidelijkheid en voorspelbaarheid. En wat valt er juist helemaal weg in de vakantie? Juist. Structuur, duidelijkheid en voorspelbaarheid.
Voor veel pubers met ASS betekent vakantie:
- Geen vaste dagindeling meer (wanneer moet ik eten, slapen, chillen?)
- Onverwachte uitstapjes (huh, waarom ineens naar een onbekend strand?)
- Meer sociale interactie (met familie, in drukke vakantieparken, op campings)
- Verandering van omgeving (en dus: andere bedden, geuren, geluiden, routines)
Het kan allemaal net een beetje te veel zijn. En dat uit zich dan soms in terugtrekgedrag, driftbuien, overprikkeling, of juist extreme controlebehoefte. Niet omdat ze “moeilijk doen”, maar omdat hun systeem op slot zit van alle veranderingen.
3 tips die écht kunnen helpen
Gelukkig kun je als ouder best wat doen om de vakantie soepeler te laten verlopen. Niet perfect, want dat hoeft gelukkig ook niet, maar wel rustiger, voorspelbaarder en fijner voor iedereen.
1. Maak samen een globaal dagoverzicht
Geen strak schema of draaiboek, maar een eenvoudige, visuele planning waarin je puber ziet wat hem te wachten staat. Wanneer gaan we iets doen? Wanneer is er rusttijd? En wat mag hij/zij zelf bepalen? Door dit overzicht sámen te maken, geef je je puber grip én zeggenschap. Dat voorkomt stress én strijd.
2. Bouw prikkelvrije momenten in
Plan bewust rust in, en respecteer die ook. Even alleen op de kamer met een koptelefoon op is geen ontwijkend gedrag, het is opladen. En laat dat oké zijn, ook als je zelf net wél gezellig samen wilde zijn. Rust is geen luxe, het is noodzaak.
3. Betrek je puber in de voorbereiding
Laat je puber meedenken: welke plekken vindt hij fijn? Wat wil hij meenemen om zich veilig te voelen (koptelefoon, knuffel, lievelingsshirt, bepaald ritueel)? Door samen voor te bereiden, voelt hij zich meer in controle. En dat maakt alles minder spannend.
Meer rust, minder gedoe – ook met ASS
In mijn online mini-training Vakantieproof met je puber help ik ouders stap voor stap om meer verbinding en ontspanning te creëren tijdens de vakantie. Ook als je puber nét even anders bedraad is. Speciaal voor ouders van pubers met (mild) autisme is er een complete module toegevoegd over omgaan met prikkelgevoelige pubers tijdens de vakantie.
In deze module leer je:
- Waarom je gevoelige puber juist op vakantie extra ondersteuning nodig heeft
- Hoe je de methode Aankoeteren™ (vertragen, verkennen, verbinden) inzet voor meer rust en verbinding
- 10 praktische tips die je direct kunt toepassen – zonder poespas
- En je krijgt een mooie checklist-bijlage om samen door te nemen (of zelf bij de hand te houden als geheugensteuntje)
Of je nu thuis blijft of met het hele gezin naar Frankrijk vertrekt: deze extra module geeft je inzichten én houvast. Zodat je puber zich gezien voelt en jij als ouder net iets relaxter je koffers kunt pakken.
👉 Bekijk hier de training ‘Vakantieproof met je puber’ – mét bonusmodule over prikkelgevoelige pubers
